Formularz PIP2 ma 50 stron i wymaga precyzyjnego języka. Samemu trudno go wypełnić nawet wtedy, kiedy angielski masz dobry, a wielu Polaków ma pod górkę podwójnie, bo trzeba i rozumieć, jak PIP jest zbudowany, i umieć to wyłożyć po angielsku. Dobra wiadomość jest taka, że w UK działa mnóstwo organizacji, które pomagają z PIP bezpłatnie, a część z nich zorganizuje też polskiego tłumacza. W tym poradniku znajdziesz pełną listę, dowiesz się, jak długo się w nich czeka i w jakim języku pomagają, a na koniec powiemy uczciwie, czego lepiej unikać.
Najpierw jedna ważna rzecz: nigdy nie płać za to, co jest bezpłatne. W mediach społecznościowych krąży sporo "doradców PIP", którzy biorą 200-500 GBP za pomoc, jaką gdzie indziej dostaniesz za darmo. Zawsze sprawdzaj, zanim zapłacisz.
Nie wiesz, jak opisać swoje trudności?
PIPpomoc zamienia to, jak choroba wpływa na Twoje życie, w konkretne odpowiedzi, których wymaga formularz PIP2. Po polsku do zrozumienia, po angielsku do wysłania. Zobacz, jak to działa na jednej aktywności, całkowicie za darmo.
Wypróbuj jedną aktywność za darmo →Citizens Advice Bureau (CAB)
Koszt: bezpłatnie
Czas oczekiwania: 2-4 tygodnie na spotkanie
Język: angielski, mogą zorganizować tłumacza
To najbardziej znana organizacja, która pomaga w UK za darmo. Citizens Advice ma biura w każdym większym mieście. Pracują tam doradcy od benefits, w tym od PIP: poprowadzą Cię od formularza, przez MR, aż po reprezentację na Tribunal.
- Strona: citizensadvice.org.uk - wpisz kod pocztowy, znajdziesz lokalne biuro
- Telefon: 0800 144 8848 (Anglia), 0800 702 2020 (Walia), 0800 028 1456 (Szkocja)
- Webchat: dostępny przez stronę, czat na żywo z doradcą
- Email: przez formularz na stronie
Na plus: doradcy mają doświadczenie, prowadzą sprawę od formularza przez MR aż po Tribunal i reprezentują Cię na rozprawie za darmo. Na minus: w dużych miastach kolejki bywają długie, a część biur ma na PIP ograniczone siły.
Welfare Rights Service przy local authority
Koszt: bezpłatnie
Czas oczekiwania: 2-6 tygodni
Język: angielski, tłumacz na życzenie
Większość council (urzędów lokalnych) ma własny zespół welfare rights, opłacany z lokalnego budżetu. Swój znajdziesz, wpisując w Google "welfare rights [nazwa Twojego borough lub miasta]", albo dzwoniąc na recepcję council i pytając wprost.
Często działają sprawniej niż Citizens Advice, bo jeden doradca prowadzi tam mniej spraw naraz. Niektóre zespoły przyjmują wszystkich mieszkańców, inne tylko osoby z konkretnym schorzeniem albo takie, które pobierają określone świadczenia (na przykład council tax reduction).
Praktyczna porada: zacznij od council. Zadzwoń do reception i zapytaj: "Do you have a welfare rights service? I need help with my PIP application". Jeśli mają, umów spotkanie. Jeśli nie mają, poproś, żeby skierowali Cię do zaprzyjaźnionej organizacji. Council często finansuje lokalne charity, które taką pomoc prowadzą.
Organizacje charytatywne specjalizujące się w chorobach
Wiele charity prowadzi własne welfare rights, często z myślą o osobach z konkretnym schorzeniem:
- Mind (zdrowie psychiczne) - mind.org.uk, helpline 0300 123 3393. Lokalne oddziały Mind mają welfare advisors.
- MS Society (stwardnienie rozsiane) - mssociety.org.uk, 0808 800 8000. Wsparcie z PIP dla osób z MS i ich rodzin.
- Versus Arthritis (artretyzm, fibromialgia) - versusarthritis.org, 0800 5200 520
- Macmillan Cancer Support (rak) - macmillan.org.uk, 0808 808 0000. Mają welfare advisors w szpitalach onkologicznych.
- Age UK (osoby starsze) - ageuk.org.uk, 0800 678 1602
- Scope (niepełnosprawność fizyczna) - scope.org.uk, 0808 800 3333
- Disability Rights UK - disabilityrightsuk.org. Mają poradniki online i helpline.
- Parkinson's UK - parkinsons.org.uk, 0808 800 0303
- Mencap (niepełnosprawność intelektualna) - mencap.org.uk, 0808 808 1111
- SANE (zdrowie psychiczne) - sane.org.uk, 0300 304 7000
- Diabetes UK - diabetes.org.uk, 0345 123 2399
- Crohn's & Colitis UK - crohnsandcolitis.org.uk, 0300 222 5700
- Anxiety UK - anxietyuk.org.uk, 03444 775 774
Każda z tych organizacji prowadzi helpline, a dyżurujący tam doradcy znają daną chorobę od podszewki i podpowiedzą, jak skutecznie opisać ją na PIP2.
Polskie organizacje w UK
Pomoc z PIP dla Polaków prowadzą przede wszystkim:
- Polska Misja Katolicka w UK - w wielu lokalnych oddziałach są osoby, które pomagają z urzędowymi dokumentami i tłumaczeniami
- Federacja Polonia UK - federacjapolonia.uk, lista lokalnych polskich organizacji
- POSK (Polski Ośrodek Społeczno-Kulturalny) w Londynie - posk.org, doradztwo socjalne
- Polish Migrants Organise for Change (POMOC) - pomoc-uk.org, wsparcie dla migrantów
- Polskie centra lokalne - w Manchesterze, Birmingham, Leeds, Glasgow i Bradford działają polskie kluby z doradcami socjalnymi
Uwaga. Nie każda polska organizacja ma kogoś, kto naprawdę zna PIP. Niektórzy "pomocnicy" z polskich grup na Facebooku biorą 100-300 GBP za coś, co gdzie indziej jest za darmo. Zanim zapłacisz, zadzwoń do Citizens Advice albo na helpline charity zajmującej się Twoją chorobą. Pytaj o referencje i o numer rejestracyjny organizacji.
Pomoc od ludzi, którzy Cię leczą
Czasem najlepszą pomoc znajdziesz tam, gdzie się leczysz:
- GP surgery - w wielu przychodniach pracuje social prescriber albo link worker, który pomaga wypełniać formularze i kieruje do lokalnych usług. Zapytaj w recepcji: "Does this surgery have a social prescriber?".
- Pain clinic - duże kliniki bólu często mają welfare advisor specjalizującego się w PIP.
- Community Mental Health Team (CMHT) - jeśli jesteś pod opieką, Twój care coordinator może pomóc albo skierować dalej.
- Hospice / palliative care - osoby w terminalnej fazie choroby mają specjalną szybką ścieżkę PIP (special rules). Hospice zawsze pomaga z formularzem.
- Occupational therapy - jeśli kiedyś miałaś home assessment u OT, mogą napisać list, który potwierdzi, czego nie dasz rady zrobić w domu. Przy PIP2 taki list bardzo się przydaje.
Narzędzia online (samopomoc)
- Turn2us Benefits Calculator - turn2us.org.uk - oblicz, do jakich świadczeń się kwalifikujesz
- EntitledTo - entitledto.co.uk - podobny kalkulator
- Advicelocal - advicelocal.uk - znajdź lokalnego doradcę po kodzie pocztowym
- Disability Rights UK PIP self-help - disabilityrightsuk.org/our-work/influencing-policy/personal-independence-payment-pip
- Benefits and Work - benefitsandwork.co.uk - członkostwo płatne (20 GBP/rok), ale zawiera bardzo szczegółowe poradniki
PIPpomoc - nasza usługa
Jeśli szukasz pomocy skrojonej pod siebie i po polsku, PIPpomoc przygotuje gotowe odpowiedzi do PIP2 dla wszystkich 12 aktywności na podstawie tego, na co chorujesz. Każda odpowiedź ma w sobie reliability criteria i konkretne sformułowania, a dostajesz ją po polsku, żeby wszystko rozumieć, i po angielsku, żeby przepisać na formularz. Pierwsza aktywność nic nie kosztuje, więc zobaczysz efekt, zanim zapłacisz.
To nie jest darmowa porada, tylko płatna usługa. Jeśli masz czas i wolisz zacząć od bezpłatnej pomocy, najpierw spróbuj w Citizens Advice albo w organizacji charytatywnej zajmującej się Twoją chorobą. PIPpomoc skraca drogę tym, którzy już wiedzą, że chcą mieć mocny formularz od ręki, a także tym, którzy długo stoją w kolejce po bezpłatną pomoc.
Czego unikać
- Płatni "doradcy PIP" z Facebooka bez referencji, które da się sprawdzić - niektórzy każą płacić za coś, co gdzie indziej jest za darmo. Sprawdź, czy figurują w Charity Commission albo Companies House.
- Solicitorzy do PIP - przy PIP prawnik nie jest potrzebny. Solicitor kosztuje 500-2000 GBP, a o samym PIP często wie nie więcej niż doradca z Citizens Advice. Zostaw solicitora na poważne sprawy prawne.
- Firmy obiecujące "100% gwarancję PIP" - to oszustwo. Przy PIP nikt nie da Ci żadnej gwarancji. Każdy, kto obiecuje stuprocentowy sukces, po prostu kłamie.
- Osoby, które chcą pełnomocnictwa do Twojej sprawy w DWP - nigdy nie podpisuj third party authority komuś, kogo nie znasz osobiście. Zdarzają się oszuści, którzy zgarniają wyrównania PIP tym, którym rzekomo pomogli wygrać.
Co robić, jeśli żadna organizacja nie ma terminów
Termin 28 dni na PIP2 nie czeka. Jeśli nikt nie ma wolnego terminu na pomoc:
- Zadzwoń do DWP od razu (0800 121 4433) i poproś o przedłużenie. Przy sensownym uzasadnieniu zwykle dają dodatkowe 14 dni.
- Zacznij wypełniać sam z naszymi poradnikami: jak wypełnić PIP2 oraz 12 błędów do uniknięcia.
- Poproś kogoś, żeby to przeczytał - nawet znajomy bez specjalistycznej wiedzy wyłapie ogólniki, zbyt krótkie odpowiedzi i puste sekcje.
- Wyślij formularz w terminie, nawet jeśli czujesz, że dałoby się lepiej. Uzupełnienia dorzucisz potem pocztą przed assessmentem albo powiesz o nich już na samym assessmencie.
Spersonalizowana pomoc po polsku, tu i teraz
PIPpomoc generuje spersonalizowane odpowiedzi do PIP2 na podstawie Twoich chorób. Każda odpowiedź ma konkretną częstotliwość, reliability criteria i tłumaczenie polskie. Wystarczy opisać chorobę po polsku.
Wypróbuj jedną aktywność za darmo Zobacz cennikNajczęściej zadawane pytania
Czy organizacje pomagają tylko z formularzem, czy też z całym procesem?
Większość organizacji, czyli Citizens Advice, welfare rights i charity, prowadzi Cię przez cały proces: od pierwszego telefonu do DWP, przez formularz PIP2, assessment i MR, aż po reprezentację na Tribunal. Na każdym etapie nic nie płacisz, o ile mieścisz się w grupie, którą dana organizacja obsługuje (na przykład mieszkasz w danym borough albo masz konkretną chorobę).
Czy dostanę pomoc z polskim tłumaczem?
Tak. Większość dużych organizacji zamówi bezpłatnego tłumacza przez usługi takie jak Language Line albo Big Word. Poproś o niego już przy umawianiu wizyty, żeby zdążyli go zarezerwować. Spotkanie z tłumaczem trwa nieco dłużej, bo przekłada on każde pytanie i każdą odpowiedź, ale jest tak samo skuteczne.
Co jeśli żadna organizacja nie ma wolnych terminów?
Uderz do kilku naraz: do Citizens Advice, do welfare rights w council i do lokalnego charity od Twojej choroby. Możesz też zacząć formularz samodzielnie z naszymi poradnikami i poprosić kogoś o sprawdzenie tuż przed wysyłką. Zadzwoń przy tym do DWP po przedłużenie 28-dniowego terminu z uzasadnieniem medycznym, bo zwykle dostaje się dodatkowe 14 dni.
Czy mam czekać na poradę, zanim zadzwonię do DWP?
Nie. Zadzwoń do DWP od razu, kiedy stan zdrowia już to uzasadnia. Data tego telefonu liczy się jako data wniosku i od niej DWP nalicza wyrównanie. Pomoc z samym formularzem załatwisz później, w trakcie tych 28 dni na odesłanie. Każdy dzień zwłoki z telefonem to dzień wyrównania, który możesz stracić.
Czy rodzina może mi pomóc wypełnić formularz?
Tak i bardzo to polecamy. Ktoś bliski pomoże Ci wypełnić formularz, nawet jeśli nie ma o PIP zielonego pojęcia. Rodzina widzi rzeczy, o których Ty zapominasz albo których nie chcesz przed sobą przyznać. Mogą też przyjść z Tobą na assessment, dopowiedzieć to, co Ci umknie, i przypomnieć konkretne sytuacje. Assessor patrzy na to dobrze, bo widzi, że wsparcie naprawdę jest Ci potrzebne.
Czy mogę dostać darmowego prawnika na Tribunal?
Przy PIP legal aid zwykle nie przysługuje. Za to bezpłatnie reprezentują na Tribunal Citizens Advice, lokalne welfare rights teams i część charity, zwłaszcza Disability Law Service. Odezwij się do nich od razu po złożeniu MR, bo lepiej mieć reprezentanta załatwionego, zanim sąd wyznaczy datę rozprawy.
Co jeśli mój angielski jest bardzo słaby?
Słaby angielski w niczym nie przeszkadza w dostaniu PIP. Formularz wypełnisz z tłumaczem albo z kimś, kto zna oba języki. Na assessmencie masz prawo do bezpłatnego polskiego tłumacza. Sama bariera językowa punktów nie daje, bo punkty biorą się z konkretnych ograniczeń wynikających z choroby, niezależnie od języka.
Czy płatny "doradca" w mojej okolicy jest legalny?
Może działać zupełnie legalnie, ale to nie znaczy, że musisz mu płacić. Większość tego, co oferuje, dostaniesz gdzie indziej za darmo. Zanim wyjmiesz portfel, sprawdź, czy firma widnieje w Companies House albo Charity Commission, poproś o referencje od wcześniejszych klientów i porównaj ofertę z Citizens Advice. Jeśli ktoś żąda pieniędzy z góry i bez umowy, niech zapali Ci się czerwona lampka.